Iona maakt zich op voor de winterslaap. Het Argyll Hotel is enige weken geleden al gesloten, het Columba Hotel afgelopen dinsdag en ook Martyr's Bay is dicht. Het is heel rustig op het eiland. Af en toe zie je een toerist rondlopen rond de Abbey of op straat, meestal dagjesmensen want ook de meeste B en B's ontvangen geen gasten meer. En de staf van Historic Environment Scotland (HES), dat de Abbey beheert, is gehalveerd.
Ook Iona Abbey maakt zich op voor de overwintering. Vorige week was het Work Week. We hadden 25 gasten, die allen meewerkten in de verschillende afdelingen om de Abbey winterklaar te maken. Sommigen hielpen muren schilderen, anderen zorgden voor kleine reparaties in het woongedeelte van de Abbey of de andere accommodaties, maakten alles extra schoon, wasten de ramen, herstelden lakens, slopen en ander textiel, wasten de legostenen, maakten de tafels in de eetzaal schoon of deden andere klussen. De verschillende tuinen werden winterklaar gemaakt. En op woensdag gingen elf gasten met onze twee tuinmannen naar Camas, het outdoorcenter van de Iona Community op Mull om daar in de tuin mee te helpen. Kortom, het was overal een gegons als in een mierennest. Bij de evaluatie vrijdag bleek, dat de vrijwilligers van de meeste afdelingen het een bijzondere week hadden gevonden. Ze hadden veel meer contact met de gasten gehad dan in normale weken, omdat zij samen dezelfde klussen aanpakten en er onder het werken veel meer gelegenheid was om met elkaar te praten. In de keuken hebben we daar niet zoveel van gemerkt. Er waren geen extra schoonmaakklussen, Wel heeft een van de gasten de hele week in de ochtend meegewerkt.
Duisternis
Twee weken geleden is de wintertijd ingegaan. Dat is goed te merken. Vandaag gaat hier de zon op om 7.51 uur en onder om 16.27 uur. Ter vergelijking|: in De Bilt gaat de zon bijna gelijk op 7.48 uur, maar veel later onder: 16.56 uur. Dat verschil wordt nog groter: op 21 december is het dagflicht in Nederland 7 uur en 43 minuten, terwijl dat op Iona 6 uur en 52 minuten is. En als het hier donker is, is het ook echt donker. De enige twee lantaarnpalen staan bij de aanlegsteiger van de veerboot. Voordeel is, dat je bij onbewolkt weer de sterren goed kan zien. Maar ik heb nog nooit zo vaak de zaklamp van mijn telefoon gebruikt om naar Cul Shuna te lopen of weer terug.
 |
| Vuurwerk op Iona |
Afgelopen vrijdagavond was er vuurwerk op Iona. Dat gebeurt altijd op de vrijdag rond Guy Fawkes Day (5 november), want dan zijn de middelbare scholieren van het eiland weer thuis. Door de week verblijven zij in een kostschool in Oban op het vasteland. Om zeven uur verzamelden een groot aantal eilandbewoners en teamleden van de Abbey zich bij het dorpshuis, waar een kleine vuurwerkshow werd afgestoken. Daarna kon je samen soep eten en koffie met wat lekkers. Vanuit de keuken van de Abbey hebben we een doos flapjacks bijgedragen. In het winterseizoen zijn er meer van dit soort sociale ontmoetingen. Daarvoor hebben de eilandbewoners dan de tijd: er zijn nauwelijks of geen toeristen, voor wie gezorgd moet worden.
Vrij weekend
Afgelopen weekend hadden we geen gasten. Vrijdag waren de mensen vertrokken, die hadden meegeholpen tijdens werkweek. En de laatste week van het seizoen is een halve week (van maandag tot vrijdag). Komende zaterdag vertrekken dan alle vrijwilligers.
Het was een bijzonder weekend, dat al in het teken stond van het komende afscheid. Op vrijdagmiddag is er een korte afscheidsviering/dankdienst gehouden, waarin alle 73 vrijwilligers van dit seizoen met voornaam werden genoemd en waarvoor ook een lichtje werd opgestoken. Deze viering is opgenomen. Later deze maand krijgen alle vrijwilligers een link om samen deze viering te bekijken. Daarna wordt die ook op het YouTube kanaal van de Iona Community geplaatst.
 |
| 73 lichtjes, voor elke vrijwilliger van dit seizoen een |
Op zaterdag hadden alle vrijwilligers en de meeste stafleden vrij. Er werd die dag niet gekookt. Iedereen moest dat maar in zijn eigen accommodatie doen. Met een groep van tien mensen hebben we een grote wandeling gemaakt. Eerst via de Machair naar Columba's Bay en vervolgens doorgestoken naar de Marble Quarry en cross country terug naar het kruispunt en uiteindelijk de Abbey. Sally, een van de stafleden, wist de weg en heeft ons zonder omwegen naar de Marble Quarry geleid over modderig en zompig terrein, waarin je soms van steen tot steen kon lopen en op andere momenten maar snel moest doorlopen om niet met je voet ver weg te zakken. Alleen had ik dit nooit gedaan, maar het was leuk om na al die jaren weer eens bij de steengroeve te zijn geweest. Onderweg zagen we nog drie zeehonden in de baai bij de Machair. En terwijl wij afdaalden naar de groeve, vloog er een zeearend langs.
 |
| Marble Quarry |
's Avonds zijn we met een stel vrijwilligers in Shuna bijeen geweest. Nicole had van de laatste overgebleven pompoen nog een taart gebakken, zoals zij dat ook voor Friendsgiving had gedaan. Die hebben we ons laten smaken.
In de wintertijd wordt vanwege het geringe aantal bezoekers voor de zondagsdienst uitgeweken naar de Michaels Chapel. Die ruimte is veel kleiner dan de grote Abbey en ook minder koud. Er waren zowaar nog enige bezoekers van buiten, twee personeelsleden van HES, een Member van de Community die op Iona woont, en drie mensen die voor deze viering met de veerboot vanuit Mull waren gekomen.
Onze twee koks, Anja en Declan, hadden gezorgd voor een Volunteers Thank You Lunch. In een hilarische sketch, waarin zij de mededelingen op de veerboten van Caledonian MacBrayne hadden gemengd met de openingen van de vieringen en de maaltijden in de Abbey, compleet met de fluitsignalen, presenteerden zij de diverse gerechten. Eerder in de week hadden we in de keuken al enig voorwerk verricht. Zo had ik vrijdag een marinade gemaakt en daarmee drie lamschouders ingewreven. Maar het meeste werk hebben Declan en Anja toch uitgevoerd. Aan een heel lange tafel in de eetzaal hebben we vervolgens deze bijzondere zondagslunch soldaat gemaakt.
 |
| Declan en Anja |
Allerzielen
Over lichtjes gesproken. Vorige week maandag was het Allerzielen. Tijdens de zondagsviering was wel aandacht besteed aan Allerheiligen, maar ik zag al eerder aankomen dat in dit protestantse gezelschap geen aandacht zou zijn voor het herdenken van de overledenen van het afgelopen jaar - eenvoudigweg omdat zij dat niet gewoon zijn op deze dag. Ik heb mij vroeg laten inroosteren voor de Justice and Peaceviering op maandag 2 november en gevraagd of ik die een sterk Allerzielen-accent mocht meegeven. Dat kon. In de week ervoor heb ik de vrijwilligers uitgenodigd om een voorbeeldfiguur in de strijd voor gerechtigheid en vrede met een korte presentatie te herdenken en daarvoor een grote kaars op te steken. Uiteindelijk hadden we vier 'moderne heiligen/activisten'. Hanneke vertelde hoe Dorothee Solle haar had geinspireerd, voor Iona was paus Franciscus een lichtend voorbeeld, Rachel vertelde hoe zij als tiener een ontmoeting had gehad met Gwen, een oude activiste in Greenham Common, die haar leven had veranderd en ik heb Herman Noordegraaf herdacht als boegbeeld van de kerkelijke anti-armoedebeweging.
Daarna kregen alle aanwezigen de gelegenheid om in stilte een lichtje te plaatsen voor de eigen overleden geliefden. Daar heeft iederene gebruik van gemaakt. Nog in de dagen daarna kreeg ik positieve reacties van gasten, die zo iets nog nooit hadden meegemaakt, maar er zeer door geraakt waren. Ik zie dit maar als mijn bijdrage vanuit de katholieke traditie. En ik geniet van de geboden vrijheid om creatief inhoud te geven aan de vieringen.
 |
| Lichtjes op Allerzielen |
